Czy mleko naprawd\u0119 jest zdrowe? Coraz wi\u0119cej bada\u0144 neguje przestarza\u0142y pogl\u0105d, \u017ce mleko krowie jest najlepszym \u017ar\u00f3d\u0142em wapnia, oraz wskazuje, \u017ce spo\u017cywanie produkt\u00f3w mlecznych powoduje wi\u0119cej szkody ni\u017c po\u017cytku.<\/p>\n
Czym jest wap\u0144?<\/p>\n
Wap\u0144 jest mi\u0119kkim szaro-metalicznym pierwiastkiem, pi\u0105tym, bior\u0105c pod uwag\u0119 cz\u0119stotliwo\u015b\u0107 wyst\u0119powania na Ziemi. Jest sk\u0142adnikiem ska\u0142 wapiennych, kredy i marmuru. <\/p>\n
Dlaczego potrzebujemy wapnia?<\/p>\n
Wap\u0144 jest wa\u017cnym elementem zapewniaj\u0105cym zdrowie i wytrzyma\u0142o\u015b\u0107 ko\u015b\u0107ca; oko\u0142o 99% wapnia w organizmie ludzkim znajduje si\u0119 w ko\u015bciach i w z\u0119bach, pozosta\u0142y jeden procent odpowiada za skurcze mi\u0119\u015bni, prac\u0119 serca, kr\u0105\u017cenie krwi i funkcjonowanie systemu nerwowego. <\/p>\n
Jakie jest zapotrzebowanie organizmu ludzkiego na wap\u0144?<\/p>\n
Oficjalna dzienna dawka[1] wapnia dla doros\u0142ych mi\u0119dzy 19 a 50 rokiem \u017cycia wynosi 700 miligram\u00f3w. <\/p>\n
Jakie produkty zawieraj\u0105 wap\u0144?<\/p>\n
Wap\u0144, w du\u017cej ilo\u015bci, zawarty jest w mleku krowim i produktach mlecznych. Produkty ro\u015blinne stanowi\u0105 jednak du\u017co zdrowsze \u017ar\u00f3d\u0142o tego pierwiastka. Dobrym \u017ar\u00f3d\u0142em wapnia pochodzenia ro\u015blinnego s\u0105 zielone warzywa li\u015bciaste, takie jak broku\u0142y, kapusta w\u0142oska, zielony groszek, kapusta, na\u0107 pietruszki. Bogate w wap\u0144 s\u0105 tak\u017ce suszone owoce, takie jak figi i morele, orzechy, w szczeg\u00f3lno\u015bci migda\u0142y i orzechy brazylijskie, oraz r\u00f3\u017cne nasiona, w tym sezam oraz Tahini (pasta z ziaren sezamu). Dobrym \u017ar\u00f3d\u0142em wapnia s\u0105 ponadto str\u0105czkowe \u2013 groch, fasola, soczewica oraz niekt\u00f3re gatunki tofu (ser z ziaren soi). <\/p>\n
Ile wapnia zawieraj\u0105 produkty ro\u015blinne?<\/p>\n
Poni\u017csza tabela przedstawia zawarto\u015b\u0107 wapnia w r\u00f3\u017cnych produktach ro\u015blinnych. <\/p>\n
Produkt (ilo\u015b\u0107, porcja)\t\t\t\tWap\u0144 (w miligramach) <\/p>\n
TOFU (opakowanie 250g)\t\t\t\t\t500
\nNasiona sezamu (25g \u2013 ma\u0142a gar\u015b\u0107)\t\t168
\nNasiona s\u0142onecznika (25g \u2013 ma\u0142a gar\u015b\u0107)\t28
\nBroku\u0142y (80g \u2013 porcja, gotowane w niesolonej wodzie)\t32
\nKapusta w\u0142oska (80g \u2013 porcja, gotowane w niesolonej wodzie)\t120
\nMigda\u0142y (30g \u2013 ma\u0142a gar\u015b\u0107)\t\t\t\t72
\nOrzechy brazylijskie (30g \u2013 ma\u0142a gar\u015b\u0107)\t87
\nMleko sojowe Alpro (200ml, szklanka)\t\t240
\nSuszone figi (4-6 owoc\u00f3w)\t\t\t\t250
\nTAHINI (10g \u2013 dwie \u0142y\u017ceczki)\t\t\t68<\/p>\n
Mleko jest naturalnym po\u017cywieniem\u2026 czy rzeczywi\u015bcie?<\/p>\n
Wszystkie ssaki do moment osi\u0105gni\u0119cia stanu pozwalaj\u0105cego na odstawienie od piersi, pij\u0105 mleko swoich matek. W przeciwie\u0144stwie jednak do innych ssak\u00f3w, ludzie pij\u0105 mleko przez ca\u0142e \u017cycie, co wi\u0119cej, pij\u0105 mleko wytworzone przez samice innych gatunk\u00f3w. Nale\u017cy przytoczy\u0107 oczywisty, cz\u0119sto pomijany fakt \u2013 krowie mleko zawiera tak\u0105 ilo\u015b\u0107 wapnia, kt\u00f3ra umo\u017cliwia osi\u0105gni\u0119cie dojrza\u0142o\u015bci fizycznej ciel\u0119cia w czasie kr\u00f3tszym ni\u017c rok. Dlatego w\u0142a\u015bnie mleko krowie zawiera cztery razy wi\u0119cej wapnia ni\u017c mleko kobiece. Niemowl\u0119ta nie potrzebuj\u0105 a\u017c tak du\u017cych ilo\u015bci wapnia, w konsekwencji wysoka zawarto\u015b\u0107 tego minera\u0142u w podawanym im mleku krowim powoduje odk\u0142adanie si\u0119 nadmiaru wapnia w ich nerkach. Z tego powodu zaleca si\u0119, aby dzieci nie pi\u0142y mleka \u201eprosto od krowy\u201d w pierwszym roku \u017cycia. <\/p>\n
Czy dla dzieci mleko jest niezb\u0119dnym \u017ar\u00f3d\u0142em wapnia?<\/p>\n
Nie, dzieci potrzebuj\u0105 ruchu i zdrowej diety opartej na produktach ro\u015blinnych. Ostatnie badania na temat wp\u0142ywu spo\u017cywania nabia\u0142u na kondycj\u0119 ko\u015bci (Lanou i In., Pediatrics 2005) wskazuj\u0105, \u017ce zwi\u0119kszone spo\u017cycie produkt\u00f3w mlecznych przez dzieci i m\u0142odzie\u017c ma bardzo ograniczony wp\u0142yw na zdrowie ich ko\u015bci. W wyniku powy\u017cszych bada\u0144 stwierdzono, \u017ce kluczowym czynnikiem maj\u0105cym wp\u0142yw na zdrowie i kondycj\u0119 ko\u015b\u0107ca s\u0105 regularne \u0107wiczenia fizyczne po\u0142\u0105czone z dba\u0142o\u015bci\u0105 o zdrow\u0105 diet\u0119 i styl \u017cycia. Zdrowe od\u017cywianie z kolei oznacza diet\u0119 bogat\u0105 w \u015bwie\u017ce warzywa i owoce, ograniczenie spo\u017cycia kofeiny, oraz wyeliminowanie z diety alkoholu i papieros\u00f3w. <\/p>\n
Czy wi\u0119kszo\u015b\u0107 wapnia w diecie pobieramy z mleka?<\/p>\n
Nie, mniej ni\u017c po\u0142owa (43%) wapnia w przeci\u0119tnej diecie pochodzi z mleka i nabia\u0142u[2]. Pomimo og\u00f3lnie panuj\u0105cego przekonania, mleko nie jest najlepszym \u017ar\u00f3d\u0142em wapnia. Dane wskazuj\u0105, \u017ce du\u017ca cz\u0119\u015b\u0107 wapnia w naszej diecie pochodzi z innych \u017ar\u00f3de\u0142 ni\u017c produkty nabia\u0142owe. Wyniki te nie s\u0105 zbyt zaskakuj\u0105ce, poniewa\u017c wi\u0119kszo\u015b\u0107 ludzi (oko\u0142o 70%) dostarcza organizmowi wap\u0144 pochodz\u0105cy z produkt\u00f3w ro\u015blinnych, a nie z nabia\u0142u i mleka.<\/p>\n
Co to jest nietolerancja laktozy?<\/p>\n
Nietolerancja laktozy to niemo\u017cno\u015b\u0107 przetrawienia laktozy, czyli cukru mlecznego, przez organizm. Aby cukier z laktozy m\u00f3g\u0142 by\u0107 przetrawiony, musi on zosta\u0107 roz\u0142o\u017cony w jelitach przez enzym zwany laktaz\u0105 na dwa cukry proste \u2013 glukoz\u0119 i galaktoz\u0119. Wi\u0119kszo\u015b\u0107 niemowl\u0105t wytwarza laktaz\u0119 w okresie karmienia piersi\u0105, ale ich organizm przestaje produkowa\u0107 laktaz\u0119 w momencie odstawienia od piersi (w pierwszym lub w drugim roku \u017cycia). Fakt, \u017ce organizm ludzki przestaje produkowa\u0107 laktaz\u0119 po okresie karmienia jest oczywistym dowodem na to, \u017ce mleko nie jest naturalnym po\u017cywieniem dla cz\u0142owieka. Nietolerancja laktozy wyst\u0119puje u 90-100% Azjat\u00f3w, 65-70 % Afryka\u0144czyk\u00f3w i u oko\u0142o 10% mieszka\u0144c\u00f3w Kaukazu. Objawy nietolerancji laktozy to md\u0142o\u015bci, skurcze, wzd\u0119cia i biegunki. Cierpi\u0105cy na nietolerancj\u0119 laktozy powinni unika\u0107 wszystkich produkt\u00f3w nabia\u0142owych. <\/p>\n
Co powoduje alergi\u0119 na mleko?<\/p>\n
Uczulenie na mleko wyst\u0119puje w\u00f3wczas, gdy system odporno\u015bciowy organizmu traktuje bia\u0142ko zawarte w mleku jako substancj\u0119 obc\u0105 i w\u00f3wczas rozpoczyna atak. Objawy alergii s\u0105 zazwyczaj bardziej dotkliwe od skutk\u00f3w nietolerancji laktozy. Najcz\u0119stszym jest nadprodukcja \u015bluzu, skutkuj\u0105ca katarem i zatykaniem uszu. Do powa\u017cniejszym symptom\u00f3w nale\u017c\u0105: egzema, kolka, biegunka, ostry kaszel i wymioty. Bia\u0142ko mleka (kazeina) wyst\u0119puje w wielu produktach \u017cywieniowych, takich jak chleb, p\u0142atki kukurydziane, zupy w proszku, margaryna, sosy sa\u0142atkowe, s\u0142odycze i ciasta w proszku. Trudno go unikn\u0105\u0107.<\/p>\n
Czy istnieje zwi\u0105zek pomi\u0119dzy mlekiem krowim a cukrzyc\u0105?<\/p>\n
Podawanie mleka krowiego w pierwszych miesi\u0105cach \u017cycia mo\u017ce prowadzi\u0107 do reakcji obronnej uk\u0142adu odporno\u015bciowego, a w konsekwencji, u niekt\u00f3rych dzieci, do wyst\u0105pienia skazy bia\u0142kowej typu I. Reakcja obronna uk\u0142adu odporno\u015bciowego polega na reakcji na pewne substancje (np. insulina u kr\u00f3w lub bia\u0142ko, zwane kazein\u0105, wyst\u0119puj\u0105ce w mleku krowim). Podobie\u0144stwo strukturalne pomi\u0119dzy tymi substancjami a kom\u00f3rkami beta, odpowiedzialnymi za produkcj\u0119 insuliny w trzustce, powoduje zmylenie systemu odporno\u015bciowego, kt\u00f3ry zaczyna zwalcza\u0107 kom\u00f3rki trzustki. Ogranicza to mo\u017cliwo\u015bci produkcji insuliny i mo\u017ce prowadzi\u0107 do cukrzycy. Nie podawanie mleka dzieciom w pierwszych miesi\u0105cach \u017cycia mo\u017ce znacznie obni\u017cy\u0107 ryzyko zachorowa\u0144 na cukrzyce typu I u niekt\u00f3rych dzieci.<\/p>\n
Jak przedstawia si\u0119 przyswajalno\u015b\u0107 wapnia z r\u00f3\u017cnych pokarm\u00f3w?<\/p>\n
Wap\u0144 zawarty w nabiale jest trudniej przyswajalny ni\u017c ten pochodz\u0105cy z zielonych ro\u015blin li\u015bciastych. Na przyk\u0142ad, organizm ludzki \u0142atwiej przyswaja wap\u0144 pochodz\u0105c\u0105 z kapusty ni\u017c ten z mleka krowiego. Jednak\u017ce, mimo, \u017ce np. szpinak zawiera du\u017co wapnia, to zawiera tak\u017ce substancj\u0119 zwan\u0105 oksalatyn\u0105 (tu chodzi prawdopodobnie o okselatyn\u0119 – przyp. administratora www.siegnijpozdrowie.org), hamuj\u0105c\u0105 wch\u0142anianie wapnia. Dlatego poleca si\u0119 je\u015b\u0107 g\u0142\u00f3wnie warzywa zawieraj\u0105ce jednocze\u015bnie du\u017co wapnia i ma\u0142o oksylatyny, tj. broku\u0142y czy kapust\u0119. Zbo\u017ca, orzechy i nasiona zawieraj\u0105 kwas fitynowy, kt\u00f3remu do niedawna przypisywano dzia\u0142anie hamuj\u0105ce przyswajanie wapnia. Obecnie uznawany jest za substancj\u0119 prawie neutraln\u0105. Przyswajalno\u015b\u0107 wapnia obni\u017ca te\u017c kofeina i palenie tytoniu.<\/p>\n
Jakie substancje pomagaj\u0105 w przyswajaniu wapnia?<\/p>\n
Na przyswajanie wapnia przez organizm wp\u0142ywa na przyk\u0142ad witamina D. Mo\u017ce by\u0107 pozyskana z po\u017cywienia, albo po wystawieniu na dzia\u0142anie promieni s\u0142onecznych, wytworzy si\u0119 w sk\u00f3rze. Konsekwencje niedoboru mog\u0105 objawia\u0107 si\u0119 os\u0142abieniem ko\u015bci. <\/p>\n
Weganie uzyskuj\u0105 witamin\u0119 D z promieni s\u0142onecznych i witaminizowanych sztucznie produkt\u00f3w, np. mleka sojowego, p\u0142atk\u00f3w czy margaryny. Wa\u017cne jest zachowanie umiaru pomi\u0119dzy zbyt d\u0142ugim przebywaniem na s\u0142o\u0144cu, a koniecznym nas\u0142onecznianiem. Uwa\u017ca si\u0119, \u017ce 10-15 minut dziennie (odkryta co najmniej twarz i przedramiona – przyp. administratora www.siegnijpozdrowie.org), to czas niezb\u0119dne do syntezy witaminy D w sk\u00f3rze. Ponadto, spo\u017cycie magnezu, potasu, witaminy C i witaminy K jest zalecane dla utrzymania dobrego zdrowia. Zdrowa dieta obejmuj\u0105ca \u015bwie\u017ce warzywa i owoce, spo\u017cywane co najmniej 5 razy dziennie, powinny dostarczy\u0107 wszelkich niezb\u0119dnych mikroelement\u00f3w.<\/p>\n
Jakie s\u0105 konsekwencje nie wystarczaj\u0105cej poda\u017cy wapnia?<\/p>\n
W przypadku, kiedy organizm nie otrzymuje wystarczaj\u0105cych ilo\u015bci wapnia w po\u017cywieniu, aby m\u00f3g\u0142 spe\u0142nia\u0107 inne funkcje, do kt\u00f3rych niezb\u0119dny jest wap\u0144, nast\u0119puje proces odzyskiwania wapnia (reabsorpcji) z ko\u015b\u0107ca. Je\u017celi nast\u0119pnie dieta zostanie uzupe\u0142niona odpowiedni\u0105 ilo\u015bci\u0105 wapnia, zostanie on przekazany do ko\u015b\u0107ca. W przypadku gdy niedob\u00f3r wapnia b\u0119dzie utrzymywa\u0142 si\u0119 przez d\u0142u\u017cszy czas, nast\u0105pi odwapnienie ko\u015bci (ko\u015bci strac\u0105 swoj\u0105 g\u0119sto\u015b\u0107.).<\/p>\n
Czy mleko krowie chroni przed osteoporoz\u0105?<\/p>\n
Nie. Osteoporoza wyst\u0119puje najcz\u0119\u015bciej w krajach, gdzie spo\u017cycie mleka jest wysokie. Amerykanki, kt\u00f3re nale\u017c\u0105 do najwi\u0119kszych konsument\u00f3w mleka, najcz\u0119\u015bciej cierpi\u0105 na osteoporoz\u0119, podczas gdy w\u015br\u00f3d Afrykanek z plemienia Bantu, spo\u017cywaj\u0105cych znikome ilo\u015bci nabia\u0142u i dostarczaj\u0105cych niewielkich ilo\u015bci wapnia, g\u0142\u00f3wnie pochodzenia ro\u015blinnego, osteoporoza praktycznie nie wyst\u0119puje.Zwi\u0119kszone spo\u017cycie mleka nie wp\u0142ywa na \u0142amliwo\u015b\u0107 ko\u015bci, co wi\u0119cej, zbyt du\u017ce dawki wapnia pochodz\u0105cego g\u0142\u00f3wnie z produkt\u00f3w mlecznych mog\u0105 zwi\u0119ksza\u0107 ryzyko z\u0142ama\u0144. <\/p>\n
Jakie czynniki zwi\u0119kszaj\u0105 ryzyko osteoporozy?<\/p>\n
Jednym z czynnik\u00f3w zwi\u0119kszaj\u0105cych ubytek wapnia z ko\u015b\u0107ca jest wysokie spo\u017cycie bia\u0142ka zwierz\u0119cego. Wegetarianie w wieku 80 lat, maj\u0105 mniejsze ubytki wapnia w ko\u015bciach w por\u00f3wnaniu z lud\u017ami jedz\u0105cymi mi\u0119so. Badania potwierdzaj\u0105, \u017ce im wy\u017csze jest spo\u017cycie bia\u0142ka zwierz\u0119cego, tym wi\u0119ksze ryzyko z\u0142ama\u0144 ko\u015bci biodrowych. Badania mi\u0119dzykulturowe wskazuj\u0105 na zwi\u0105zek pomi\u0119dzy diet\u0105 mi\u0119sn\u0105 (wysokobia\u0142kow\u0105), a \u0142amliwo\u015bci\u0105 ko\u015bci i cz\u0119sto\u015bci\u0105 wyst\u0119powania z\u0142ama\u0144 ko\u015bci biodrowych. W wiejskich rejonach Chin, gdzie bia\u0142ko jest dostarczane g\u0142\u00f3wnie z produkt\u00f3w ro\u015blinnych, wsp\u00f3\u0142czynnik z\u0142ama\u0144 jest pi\u0119\u0107 razy ni\u017cszy ni\u017c w USA. <\/p>\n
W jaki spos\u00f3b bia\u0142ko zwierz\u0119ce wp\u0142ywa na ubytki wapnia?<\/p>\n
Podczas procesu trawienia bia\u0142ka zwierz\u0119cego uwalniane zostaj\u0105 do krwi kwasy, kt\u00f3re nast\u0119pnie s\u0105 neutralizowane przez organizm, do czego wykorzystywany jest wap\u0144, cz\u0119sto pozyskiwany z ko\u015b\u0107ca. Wap\u0144 ostatecznie wydalany jest z moczem. Bia\u0142ko zwierz\u0119ce jest szczeg\u00f3lnie niebezpieczne, poniewa\u017c zawiera du\u017co wi\u0119cej kwas\u00f3w siarczkowych ni\u017c bia\u0142ko ro\u015blinne. Wraz ze zwi\u0119kszeniem zawarto\u015bci siarczan\u00f3w w diecie, wydalane s\u0105 z organizmu wi\u0119ksze ilo\u015bci wapnia. Je\u017celi nie dostarczamy w diecie wystarczaj\u0105cej ilo\u015bci wapnia, aby zneutralizowa\u0107 ubytek wapnia z ko\u015b\u0107ca, nast\u0119puje odwapnienie ko\u015bci i spada ich wytrzyma\u0142o\u015b\u0107. Tradycyjna dieta Eskimoska sk\u0142ada si\u0119 g\u0142\u00f3wnie z bia\u0142ka zwierz\u0119cego. Eskimosi dostarczaj\u0105 w diecie ok. 2.500mg wapnia dziennie (w zale\u017cno\u015bci od tego, czy na dobowe po\u017cywienie sk\u0142ada si\u0119 ryba \u2013 zjadana z o\u015b\u0107mi \u2013 czy nie). W\u015br\u00f3d Eskimos\u00f3w notuje si\u0119 jeden z wy\u017cszych wska\u017anik\u00f3w zachorowa\u0144 na osteoporoz\u0119, nawet wy\u017cszy ni\u017c w\u015br\u00f3d Amerykan\u00f3w. <\/p>\n
Jakie inne czynniki s\u0105 kluczowe dla zdrowia ko\u015bci?<\/p>\n
Aktywno\u015b\u0107 fizyczna jest g\u0142\u00f3wnym czynnikiem przyczyniaj\u0105cym si\u0119 do zminimalizowania ryzyka zachorowa\u0144 na osteoporoz\u0119. Aby utrzyma\u0107 ko\u015bci w dobrym stanie oraz zminimalizowa\u0107 ryzyko osteoporozy, nale\u017cy dostarcza\u0107 organizmowi odpowiednie ilo\u015bci witaminy D, wykluczy\u0107 z diety kofein\u0119, alkohol i tyto\u0144. Wi\u0119kszo\u015b\u0107 bada\u0144 sugeruje, \u017ce najwa\u017cniejszym czynnikiem zapewniaj\u0105cym zdrowie ko\u015bci jest ruch. Najlepszymi formami aktywno\u015bci s\u0105 \u0107wiczenia wytrzyma\u0142o\u015bciowe, oraz m.in. spacery, chodzenie po schodach i taniec. <\/p>\n
Czy dieta wega\u0144ska jest w stanie dostarczy\u0107 odpowiednich ilo\u015bci wapnia?<\/p>\n
Oczywi\u015bcie. \u017badne badania nie wykaza\u0142y znacznych niedobor\u00f3w wapnia u doros\u0142ych wegan. Nie mo\u017cna zwraca\u0107 uwagi jedynie na ilo\u015bci wap\u0144 dostarczane organizmowi w diecie bez analizy powod\u00f3w ubytk\u00f3w wapnia z organizmu. Weganie dostarczaj\u0105 mniej wapnia w po\u017cywieniu ni\u017c ludzie jedz\u0105cy mi\u0119so, a jednak ubytki wapnia u wegan s\u0105 znacznie ni\u017csze. Badania wskazuj\u0105, \u017ce dieta ro\u015blinna, nie zawieraj\u0105ca \u017cadnych produkt\u00f3w zwierz\u0119cych \u2013 czyli dieta wega\u0144ska – nie powoduje utraty wapnia z organizmu. Dieta wega\u0144ska bogata w owoce i produkty pe\u0142noziarniste mo\u017ce by\u0107 podstaw\u0105 d\u0142ugiego i zdrowego \u017cycia, zmniejszaj\u0105c ryzyko wyst\u0105pienia osteoporozy i wielu innych chor\u00f3b. <\/p>\n
Podsumowanie <\/p>\n
Dzieci i m\u0142odzie\u017c nie musz\u0105 spo\u017cywa\u0107 produkt\u00f3w mlecznych, \u017ceby mie\u0107 zdrowe ko\u015bci. Aby zapewni\u0107 sobie zdrowe i silne ko\u015bci dzieci potrzebuj\u0105 \u0107wicze\u0144 fizycznych oraz zdrowej diety ro\u015blinnej. Diety zawieraj\u0105ce du\u017co produkt\u00f3w nabia\u0142owych s\u0105 odpowiedzialne za zwi\u0119kszenie ryzyka osteoporozy, niekt\u00f3rych rodzaj\u00f3w raka, chor\u00f3b serca, nadwagi i cukrzycy.<\/p>\n
-Nabia\u0142 powinien by\u0107 wyeliminowany z diety ze wzgl\u0119d\u00f3w zdrowotnych.
\n-Mleko krowie nie jest naturalnym po\u017cywieniem cz\u0142owieka.
\n-Wi\u0119kszo\u015b\u0107 ludzi na \u015bwiecie cierpi na nietolerancj\u0119 laktozy.
\n-Wiele dzieci ma alergi\u0119 na krowie mleko.
\n-Analiza jedynie ilo\u015bci wapnia dostarczanej organizmowi w po\u017cywieniu bez jednoczesnej analizy czynnik\u00f3w powoduj\u0105cych ubytki wapnia z organizmu prowadzi do b\u0142\u0119dnych wniosk\u00f3w. -Podczas gdy weganie dostarczaj\u0105 mniej wapnia w po\u017cywieniu ni\u017c ludzie jedz\u0105cy mi\u0119so, u wegan ubytki wapnia s\u0105 znacznie ni\u017csze. Badania wskazuj\u0105, \u017ce dieta ro\u015blinna, nie zawieraj\u0105ca \u017cadnych produkt\u00f3w zwierz\u0119cych \u2013 czyli dieta wega\u0144ska – nie powoduje ucieczki wapnia z organizmu.
\n-\u017badne badania naukowe nie potwierdzaj\u0105 zwi\u0105zku niedobor\u00f3w wapnia z weganizmem.
\n-Dla zachowania ko\u015bci w dobrej kondycji niezb\u0119dne jest dostarczanie organizmowi: witaminy D, magnezu, potasu, witaminy C i witaminy K.
\n-Istnieje wiele ro\u015blin, kt\u00f3re stanowi\u0105 dobre \u017ar\u00f3d\u0142o wapnia. Poza tym ro\u015bliny maj\u0105 te\u017c inne, korzystne dla zdrowia w\u0142a\u015bciwo\u015bci. <\/p>\n
T\u0142umaczenie: Ewelina Majewska
\nArtyku\u0142 w oryginalnej wersji dost\u0119pny na brytyjskich stronach Vivy pod adresem:
\nhttp:\/\/milkmyths.org.uk\/health\/index.php<\/p>\n
[1] Podawana przez Ministerstwo Zdrowia Wielkiej Brytanii, (RNI Reference Nutricient Intake)
\n[2] Na podstawie bada\u0144 FORD STANDARDS AGENCY\u2019S NATIONAL DIET AND NUTRITION SURVEY, przeprowadzonych w Wielkiej Brytanii w 2004 r,<\/p>\n
\u017ar\u00f3d\u0142o: http:\/\/wegesport.pl\/index.php?option=com_content&task=view&id=123&Itemid=49<\/a><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" Czy mleko naprawd\u0119 jest zdrowe? Coraz wi\u0119cej bada\u0144 neguje przestarza\u0142y pogl\u0105d, \u017ce mleko krowie jest najlepszym \u017ar\u00f3d\u0142em wapnia, oraz wskazuje, \u017ce spo\u017cywanie produkt\u00f3w mlecznych powoduje wi\u0119cej szkody ni\u017c po\u017cytku. Czym jest wap\u0144? Wap\u0144 jest mi\u0119kkim szaro-metalicznym pierwiastkiem, pi\u0105tym, bior\u0105c pod … Czytaj dalej