{"id":1449,"date":"2015-04-13T18:40:13","date_gmt":"2015-04-13T17:40:13","guid":{"rendered":"http:\/\/www.siegnijpozdrowie.org\/czytelnia\/?p=1449"},"modified":"2015-04-13T18:40:13","modified_gmt":"2015-04-13T17:40:13","slug":"odzywianie-na-cale-zycie","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/czytelnia.siegnijpozdrowie.org\/?p=1449","title":{"rendered":"Od\u017cywianie na ca\u0142e \u017cycie"},"content":{"rendered":"

Zdrowa, nieobci\u0105\u017cona ryzykiem powa\u017cnych chor\u00f3b dieta to zdaniem dietetyk\u00f3w taka, kt\u00f3rej podstaw\u0105 s\u0105 produkty ro\u015blinne.<\/strong><\/p>\n

Wyobra\u017a sobie, \u017ce kupi\u0142e\u015b samoch\u00f3d swoich marze\u0144. Czy przysz\u0142oby ci do g\u0142owy wlewa\u0107 do baku najta\u0144sze paliwo, zaniedbywa\u0107 wymian\u0119 oleju i ignorowa\u0107 zalecane przez producenta przegl\u0105dy? Z pewno\u015bci\u0105 nie! Gdyby\u015b zap\u0142aci\u0142 mn\u00f3stwo pieni\u0119dzy za luksusowy samoch\u00f3d, zapewne stara\u0142by\u015b si\u0119 zachowa\u0107 go w najlepszym stanie.<\/p>\n

Ludzki organizm jest wspanialszy i bardziej z\u0142o\u017cony ni\u017c najdro\u017cszy samoch\u00f3d. Pomy\u015bl, jak skomplikowana jest cho\u0107by pojedyncza kom\u00f3rka, nie m\u00f3wi\u0105c o tym, jak dzia\u0142aj\u0105 serce, m\u00f3zg czy uk\u0142ad rozrodczy. Mi\u0142uj\u0105cy B\u00f3g mistrzowsko nas zaprojektowa\u0142.<\/p>\n

Podobnie do luksusowego samochodu nasze cia\u0142o musi by\u0107 odpowiednio zaopatrzone, aby\u015bmy mieli si\u0142\u0119 do \u017cycia. Naszym paliwem jest pokarm, kt\u00f3ry spo\u017cywamy. Je\u015bli silnik samochodu jest zasilany nieodpowiednim paliwem, nie b\u0119dzie dzia\u0142a\u0142 sprawnie i szybko si\u0119 zu\u017cyje. Podobnie niew\u0142a\u015bciwe od\u017cywianie powoduje, \u017ce organizm nie dzia\u0142a dobrze i szybciej si\u0119 starzeje.<\/p>\n

Zr\u00f3wnowa\u017cona dieta z\u0142o\u017cona z najlepszej jako\u015bci produkt\u00f3w dostarcza niezb\u0119dnych sk\u0142adnik\u00f3w od\u017cywczych do rozwoju i regeneracji organizmu oraz zaopatruje go w energi\u0119 do funkcjonowania. Kiedy spo\u017cywamy produkty niskiej jako\u015bci albo przez d\u0142u\u017cszy czas spo\u017cywamy pokarm w zbyt ma\u0142ej ilo\u015bci, odbija si\u0119 to negatywnie na funkcjonowaniu organizmu.<\/p>\n

Ten, kt\u00f3ry nas stworzy\u0142, troszczy si\u0119 o nasze zdrowie, wi\u0119c i my powinni\u015bmy o nie zabiega\u0107. Aposto\u0142 Jan z pewno\u015bci\u0105 wyrazi\u0142 pragnienie samego Boga, gdy napisa\u0142: \u201eUmi\u0142owany! Modl\u0119 si\u0119 o to, aby ci si\u0119 we wszystkim dobrze powodzi\u0142o i aby\u015b by\u0142 zdr\u00f3w tak, jak dobrze si\u0119 ma dusza twoja\u201d1<\/sup>. Troska o nasze cia\u0142o nale\u017cy do naszych chrze\u015bcija\u0144skich obowi\u0105zk\u00f3w. Jest cz\u0119\u015bci\u0105 Bo\u017cej woli wobec nas.<\/p>\n

Na czym polega w\u0142a\u015bciwe od\u017cywianie?<\/p>\n

Pokarm jest budulcem i paliwem organizmu. Powinien wi\u0119c dostarcza\u0107 najlepszych sk\u0142adnik\u00f3w niezb\u0119dnych dla zdrowego i aktywnego \u017cycia. Trawienie i wch\u0142anianie po\u017cywienia jest skomplikowanym procesem rozk\u0142adania pokarmu na podstawowe substancje chemiczne, kt\u00f3re organizm mo\u017ce przyswoi\u0107 i wykorzysta\u0107 w procesach s\u0142u\u017c\u0105cych rozwojowi, regeneracji i podtrzymaniu funkcjonowania organizmu.<\/p>\n

Niezb\u0119dne sk\u0142adniki od\u017cywcze dzielimy na nast\u0119puj\u0105ce grupy:<\/p>\n

\u2022 W\u0119glowodany<\/strong>. W sposobie od\u017cywiania dostarczaj\u0105cym organizmowi optymalnej ilo\u015bci energii w\u0119glowodany stanowi\u0105 podstawowy sk\u0142adnik pokarmu. Powinny one pochodzi\u0107 w wi\u0119kszo\u015bci z produkt\u00f3w nierafinowanych, takich jak owoce, warzywa, jarzyny str\u0105czkowe i pe\u0142noziarniste produkty zbo\u017cowe.<\/p>\n

\u2022 Bia\u0142ka<\/strong>. Ka\u017cda kom\u00f3rka jest zbudowana z bia\u0142ek. Procesy rozwoju i regeneracji organizmu wymagaj\u0105 syntetyzowania setek r\u00f3\u017cnych substancji zaliczanych do tej grupy. Cho\u0107 produkty pochodzenia zwierz\u0119cego zawieraj\u0105 bia\u0142ka, to jednak wszystkie niezb\u0119dne aminokwasy s\u0105 zawarte w doskona\u0142ej jako\u015bci bia\u0142kach ro\u015blinnych, w tym g\u0142\u00f3wnie w jarzynach str\u0105czkowych, takich jak soja, fasola czy soczewica.<\/p>\n

\u2022 T\u0142uszcze<\/strong>. S\u0105 one skoncentrowanym \u017ar\u00f3d\u0142em energii. Poniewa\u017c podkre\u015blaj\u0105 smak wielu potraw, bardzo cz\u0119sto s\u0105 spo\u017cywane w nadmiarze. Wi\u0119kszo\u015b\u0107 os\u00f3b woli smak frytek sma\u017conych w g\u0142\u0119bokim t\u0142uszczu ni\u017c gotowanych czy pieczonych ziemniak\u00f3w. Doskona\u0142ej jako\u015bci t\u0142uszcze zawarte s\u0105 w orzechach, ale i te nale\u017cy spo\u017cywa\u0107 w umiarkowanej ilo\u015bci. Organizm potrzebuje t\u0142uszcz\u00f3w w pokarmie g\u0142\u00f3wnie ze wzgl\u0119du na wch\u0142anianie witamin rozpuszczalnych w t\u0142uszczach.<\/p>\n

\u2022 Witaminy<\/strong>. S\u0105 to niezb\u0119dne sk\u0142adniki pokarmowe, a cho\u0107 wyst\u0119puj\u0105 w ma\u0142ych lub \u015bladowych ilo\u015bciach, wywieraj\u0105 istotny wp\u0142yw na rozw\u00f3j i funkcjonowanie organizmu. Niekt\u00f3re witaminy rozpuszczaj\u0105 si\u0119 w wodzie, a inne w t\u0142uszczach. Niedob\u00f3r witamin prowadzi do powa\u017cnych zaburze\u0144 i chor\u00f3b.<\/p>\n

\u2022 Minera\u0142y<\/strong>. S\u0105 niezb\u0119dne dla zdrowia. Wyst\u0119puj\u0105 w znacznych ilo\u015bciach zw\u0142aszcza w produktach ro\u015blinnych. Ich niedobory mog\u0105 mie\u0107 powa\u017cne konsekwencje.<\/p>\n

\u2022 Przeciwutleniacze i fitochemikalia<\/strong>. Substancje te chroni\u0105 organizm przed chorobami i hamuj\u0105 skutki starzenia si\u0119. Znajduj\u0105 si\u0119 one przede wszystkim w owocach, warzywach, orzechach i pe\u0142noziarnistych produktach zbo\u017cowych.<\/p>\n

Potrzebujemy sk\u0142adnik\u00f3w ze wszystkich tych grup, aby cieszy\u0107 si\u0119 zdrowiem i mie\u0107 energi\u0119 do dzia\u0142ania. Tajemnic\u0105 w\u0142a\u015bciwego od\u017cywiania jest taki dob\u00f3r pokarmu, aby sk\u0142adniki te by\u0142y po\u0142\u0105czone w odpowiednich proporcjach.<\/p>\n

Prosty plan<\/p>\n

Jaki jest najlepszy spos\u00f3b od\u017cywiania zapewniaj\u0105cy optymalne zdrowie? Przyjrzyjmy si\u0119 jad\u0142ospisowi, jaki B\u00f3g da\u0142 naszym prarodzicom w Edenie. W Ksi\u0119dze Rodzaju czytamy o tym, jak B\u00f3g okre\u015bli\u0142 diet\u0119 najlepiej sprzyjaj\u0105c\u0105 zdrowiu ludzi. \u201ePotem rzek\u0142 B\u00f3g: Oto daj\u0119 wam wszelk\u0105 ro\u015blin\u0119 wydaj\u0105c\u0105 nasienie na ca\u0142ej ziemi i wszelkie drzewa, kt\u00f3rych owoc ma w sobie nasienie: niech b\u0119dzie dla was pokarmem!\u201d2<\/sup>. Pierwotna dieta ludzi zalecona przez samego Stw\u00f3rc\u0119 sk\u0142ada\u0142a si\u0119 wy\u0142\u0105cznie z produkt\u00f3w ro\u015blinnych. Gdy Adam i Ewa opu\u015bcili Eden, B\u00f3g doda\u0142 do ich diety \u201eziele polne\u201d3<\/sup>, czyli zio\u0142a i warzywa korzenne. Opieraj\u0105c nasz\u0105 diet\u0119 na odpowiednio dobranych produktach z jad\u0142ospisu zaleconego przez naszego Stw\u00f3rc\u0119, mo\u017cemy w pe\u0142ni zaspokoi\u0107 nasze potrzeby \u017cywieniowe.<\/p>\n

\u2022 Zbo\u017ca i nasiona<\/strong>. S\u0105 one podstawowym surowcem energetycznym w diecie wi\u0119kszo\u015bci ludzi na \u015bwiecie. Sporz\u0105dza si\u0119 z nich r\u00f3\u017cne rodzaje pieczywa, makarony, a tak\u017ce spo\u017cywa w postaci p\u0142atk\u00f3w zbo\u017cowych oraz gotowane w formie kasz lub w ca\u0142o\u015bci, jak w przypadku ziaren ry\u017cu. Spo\u017cywane w pe\u0142noziarnistych postaciach (nierafinowane) zbo\u017ca dostarczaj\u0105 znacznych ilo\u015bci b\u0142onnika, z\u0142o\u017conych w\u0119glowodan\u00f3w oraz szeregu witamin i minera\u0142\u00f3w.<\/p>\n

\u2022 Owoce i warzywa<\/strong>. Spo\u017cywane w jak najwi\u0119kszej r\u00f3\u017cnorodno\u015bci kolor\u00f3w, smak\u00f3w i konsystencji s\u0105 najbogatszym \u017ar\u00f3d\u0142em fitochemikali\u00f3w, przeciwutleniaczy, witamin i substancji mineralnych. Powinni\u015bmy spo\u017cywa\u0107 regularnie i owoce, i warzywa. Produkty z tej grupy maj\u0105ce najciemniejsze kolory zawieraj\u0105 zazwyczaj najwi\u0119cej fitochemikali\u00f3w i przeciwutleniaczy.<\/p>\n

\u2022 Jarzyny str\u0105czkowe, orzechy i nasiona oleiste<\/strong>. Jarzyny str\u0105czkowe, takie jak soja, soczewica, fasola, ciecierzyca i groch, s\u0105 znakomitym \u017ar\u00f3d\u0142em pe\u0142nowarto\u015bciowego bia\u0142ka, a tak\u017ce minera\u0142\u00f3w, witamin i innych cennych substancji od\u017cywczych. Orzechy i nasiona oleiste dostarczaj\u0105 niezb\u0119dnych kwas\u00f3w t\u0142uszczowych, ale poniewa\u017c ich warto\u015b\u0107 kaloryczna jest stosunkowo wysoka, nale\u017cy je spo\u017cywa\u0107 regularnie, ale w niewielkich ilo\u015bciach. Ci, kt\u00f3rzy nie s\u0105 wegetarianami, mog\u0105 do tej grupy doda\u0107 tak\u017ce ryby, dr\u00f3b i mi\u0119so, ale powinni je spo\u017cywa\u0107 w niewielkich ilo\u015bciach. Ci, kt\u00f3rzy spo\u017cywaj\u0105 nabia\u0142 i jaja, powinni pami\u0119ta\u0107, \u017ce wi\u0119kszo\u015b\u0107 produkt\u00f3w pochodzenia zwierz\u0119cego zawiera znaczne ilo\u015bci cholesterolu i t\u0142uszcz\u00f3w nasyconych, kt\u00f3re\u00a0 przyczyniaj\u0105 si\u0119 mi\u0119dzy innymi do choroby wie\u0144cowej serca. Cho\u0107 pokarmy zwierz\u0119ce dostarczaj\u0105 niekt\u00f3rych wa\u017cnych sk\u0142adnik\u00f3w od\u017cywczych, takich jak wap\u0144 czy witamina B12<\/sub>, to jednak ich spo\u017cywanie wi\u0105\u017ce si\u0119 z istotnym ryzykiem. Witamina B12<\/sub> wyst\u0119puje wy\u0142\u0105cznie w produktach pochodzenia zwierz\u0119cego, a jej niedob\u00f3r mo\u017ce powodowa\u0107 anemi\u0119 z\u0142o\u015bliw\u0105 i zaburzenia neurologiczne, jak r\u00f3wnie\u017c nieprawid\u0142owo\u015bci w procesie dzielenia si\u0119 i namna\u017cania kom\u00f3rek. Ci, kt\u00f3rzy nie spo\u017cywaj\u0105 produkt\u00f3w pochodzenia zwierz\u0119cego, powinni regularnie stosowa\u0107 dietetyczne suplementy witaminy B12<\/sub> lub przyjmowa\u0107 j\u0105 w formie farmaceutyk\u00f3w doustnie lub w domi\u0119\u015bniowych zastrzykach.<\/p>\n

\u2022 T\u0142uszcze, oleje, s\u0142odycze i s\u00f3l kuchenna<\/strong>. Produkty z tej grupy s\u0105 potrzebne organizmowi jedynie w niewielkich ilo\u015bciach. Cho\u0107 niezb\u0119dne kwasy t\u0142uszczowe i s\u00f3d s\u0105 konieczne dla zdrowia, to jednak ich nadmiar mo\u017ce powodowa\u0107 istotne problemy zdrowotne. Jod jest wa\u017cnym pierwiastkiem \u015bladowym zawartym w jodowanej soli kuchennej, ale mo\u017cna go czerpa\u0107 tak\u017ce z soli morskiej, jadalnych wodorost\u00f3w czy suplement\u00f3w. Rafinowane cukry nie s\u0105 potrzebne w naszym jad\u0142ospisie, ale dodawane w niewielkich ilo\u015bciach poprawiaj\u0105 smak potraw.<\/p>\n

Zdrowa nieobci\u0105\u017cona ryzykiem powa\u017cnych chor\u00f3b dieta to zdaniem dietetyk\u00f3w taka, kt\u00f3rej podstaw\u0105 s\u0105 produkty ro\u015blinne. Jedn\u0105 z zasad zr\u00f3wnowa\u017conej ro\u015blinnej diety jest komponowanie jej z jak najwi\u0119kszej liczby produkt\u00f3w, kt\u00f3rych kolory, konsystencja i smaki przyczyniaj\u0105 si\u0119 do znacz\u0105cego urozmaicenia jad\u0142ospisu, a r\u00f3\u017cnorodny sk\u0142ad zapewnia dostarczenie organizmowi wszystkich niezb\u0119dnych sk\u0142adnik\u00f3w od\u017cywczych. Produkty te nale\u017cy spo\u017cywa\u0107 w postaci jak najbardziej naturalnej \u2014 nierafinowane i jak najmniej przetworzone. To cel, do kt\u00f3rego powinni\u015bmy zmierza\u0107.<\/p>\n

Wsp\u00f3\u0142czesna nauka podkre\u015bla korzy\u015bci wegetaria\u0144skiego sposobu od\u017cywiania. Dieta ro\u015blinna zawiera ma\u0142o t\u0142uszcz\u00f3w, zw\u0142aszcza nasyconych, ma\u0142o rafinowanych cukr\u00f3w, du\u017co b\u0142onnika; jest wolna od cholesterolu, bogata w fitochemikalia i przeciwutleniacze; obfituje w witaminy i substancje mineralne.<\/p>\n

Zasady doboru zdrowego pokarmu<\/p>\n

Zdrowe od\u017cywianie wymaga wybierania odpowiednich produkt\u00f3w spo\u017cywczych, stosuj\u0105c si\u0119 do nast\u0119puj\u0105cych zasad:<\/p>\n

\u2022 R\u00f3\u017cnorodno\u015b\u0107<\/strong>. Najwa\u017cniejsz\u0105 zasad\u0105 prawid\u0142owego od\u017cywiania jest r\u00f3\u017cnorodno\u015b\u0107 produkt\u00f3w. Dzi\u0119ki temu dostarcza si\u0119 organizmowi wszystkich niezb\u0119dnych sk\u0142adnik\u00f3w od\u017cywczych, a rozmaite konsystencje, smaki i kolory sprawiaj\u0105, \u017ce jedzenie jest nie tylko zdrowe, ale i przyjemne.<\/p>\n

\u2022 Jako\u015b\u0107<\/strong>. Wybieraj wi\u0119kszo\u015b\u0107 spo\u017cywanych produkt\u00f3w spo\u015br\u00f3d tych najbardziej naturalnych, nierafinowanych. S\u0105 one najbogatsze w sk\u0142adniki od\u017cywcze, a ich spo\u017cywanie pomaga unikn\u0105\u0107 przejadania si\u0119 i zachowa\u0107 w\u0142a\u015bciw\u0105 wag\u0119.<\/p>\n

\u2022 Umiarkowanie<\/strong>. Niekt\u00f3re sk\u0142adniki zdrowej diety powinny by\u0107 spo\u017cywane jedynie w niewielkich ilo\u015bciach. Coraz wi\u0119kszym problemem staje si\u0119 oty\u0142o\u015b\u0107. Nawet dobrego pokarmu nie nale\u017cy spo\u017cywa\u0107 w nadmiarze! Musimy bilansowa\u0107 warto\u015b\u0107 kaloryczn\u0105 pokarmu z ilo\u015bci\u0105 wydatkowanej energii, aby nie dopu\u015bci\u0107 do niepotrzebnego powi\u0119kszania masy cia\u0142a.<\/p>\n

\u2022 Unikanie<\/strong>. Nale\u017cy unika\u0107 rafinowanych i wysoko przetworzonych pokarm\u00f3w, kt\u00f3re utraci\u0142y znaczn\u0105 cz\u0119\u015b\u0107 swoich sk\u0142adnik\u00f3w od\u017cywczych, jak r\u00f3wnie\u017c tych pokarm\u00f3w i napoj\u00f3w, kt\u00f3re nie maj\u0105 w\u0142a\u015bciwie \u017cadnej warto\u015bci od\u017cywczej (np. napoj\u00f3w alkoholowych, kawy czy napoj\u00f3w gazowanych), a s\u0105 jedynie u\u017cywkami.<\/p>\n

Od\u017cywianie ma bezpo\u015bredni wp\u0142yw na zdrowie. Dr Gary Fraser, znany kardiolog i naukowiec, wyja\u015bnia, jak wybory zwi\u0105zane z od\u017cywianiem i stylem \u017cycia wp\u0142ywaj\u0105 na d\u0142ugo\u015b\u0107 i jako\u015b\u0107 naszego \u017cycia: \u201eJu\u017c na pocz\u0105tku mojej kariery naukowej i lekarskiej sta\u0142o si\u0119 dla mnie jasne, \u017ce znacznie lepiej jest zapobiega\u0107 chorobom, ni\u017c je leczy\u0107. Pomimo znacznych post\u0119p\u00f3w wsp\u00f3\u0142czesnej medycyny koszty, niedogodno\u015bci i niepewno\u015b\u0107 wyleczenia sprawiaj\u0105, \u017ce leczenie zdecydowanie ust\u0119puje profilaktyce jako metodzie kontroli zdrowia. (…) Wraz z kolegami mieli\u015bmy okazj\u0119 zebra\u0107 dane pozyskane w \u015bci\u015ble naukowy spos\u00f3b, pozwalaj\u0105ce nam zbada\u0107 znaczenie wegetaria\u0144skiego sposobu od\u017cywiania. Po wielu latach bada\u0144 prowadzonych przez nas (i inne grupy) dowody s\u0105 oczywiste. Ro\u015blinna dieta daje szereg korzy\u015bci w por\u00f3wnaniu z diet\u0105 mi\u0119sn\u0105 dominuj\u0105c\u0105 w Stanach Zjednoczonych i wielu innych cz\u0119\u015bciach \u015bwiata\u201d.<\/p>\n

\u201eObecnie wiemy \u2014 kontynuuje Fraser \u2014 i publikujemy dowody na to w czasopismach medycznych, \u017ce ameryka\u0144scy adwenty\u015bci wegetarianie w por\u00f3wnaniu z Amerykanami nieb\u0119d\u0105cymi wegetarianami rzadziej maj\u0105 nadci\u015bnienie, maj\u0105 ni\u017cszy poziom cholesterolu LDL (szkodliwego), ni\u017cszy poziom cukru i insuliny na czczo, ni\u017cszy poziom bia\u0142ka C-reaktywnego [substancji zwi\u0105zanej z wyst\u0119powaniem stan\u00f3w zapalnych], rzadziej choruj\u0105 na cukrzyc\u0119, rzadziej maj\u0105 nadwag\u0119 i znacznie rzadziej bywaj\u0105 otyli. Ponadto istniej\u0105 wyra\u017ane dowody \u015bwiadcz\u0105ce o mniejszej \u015bmiertelno\u015bci w\u015br\u00f3d adwentyst\u00f3w wegetarian w por\u00f3wnaniu z adwentystami, kt\u00f3rzy nie s\u0105 wegetarianami, zw\u0142aszcza z takich przyczyn jak choroby serca i uk\u0142adu kr\u0105\u017cenia, cukrzyca i choroby nerek. Cz\u0119stotliwo\u015b\u0107 wyst\u0119powania niekt\u00f3rych chor\u00f3b nowotworowych tak\u017ce wydaje si\u0119 znacznie mniejsza w\u015br\u00f3d wegetarian\u201d.<\/p>\n

Wed\u0142ug Frasera badania przeprowadzone z udzia\u0142em oko\u0142o 34 tysi\u0119cy kalifornijskich adwentyst\u00f3w w latach 80. i 90. XX wieku wykaza\u0142y, \u017ce adwenty\u015bci m\u0119\u017cczy\u017ani \u017cyj\u0105 \u015brednio siedem lat d\u0142u\u017cej ni\u017c przeci\u0119tnie, a kobiety cztery lata d\u0142u\u017cej ni\u017c przeci\u0119tnie. Fraser m\u00f3wi: \u201eNie mniej wa\u017cne jest to, i\u017c (…) w ka\u017cdej dekadzie \u017cycia adwenty\u015bci ciesz\u0105 si\u0119 lepsz\u0105 jako\u015bci\u0105 fizycznego i umys\u0142owego \u017cycia ni\u017c ich nieadwentystyczni r\u00f3wie\u015bnicy. Tak wi\u0119c okazuje si\u0119, \u017ce te dodatkowe lata \u017cycia maj\u0105 tak\u017ce wysok\u0105 jako\u015b\u0107\u201d.<\/p>\n

Spostrze\u017cenia Frasera odnosz\u0105 si\u0119 wprost do naszych pragnie\u0144. Ka\u017cdy z nas chce \u017cy\u0107 d\u0142ugo i dobrze. Chcemy nie tylko doda\u0107 lat do naszego \u017cycia, ale tak\u017ce doda\u0107 \u017cycia naszym latom. Na c\u00f3\u017c zda\u0142yby si\u0119 nam dodatkowe lata \u017cycia, gdyby mia\u0142y up\u0142yn\u0105\u0107 w cierpieniu i s\u0142abo\u015bci?<\/p>\n

Dlatego Jezus uczy nas, \u017ce \u201enie samym chlebem \u017cyje cz\u0142owiek, ale ka\u017cdym s\u0142owem, kt\u00f3re pochodzi z ust Bo\u017cych\u201d4<\/sup>. S\u0142owo Bo\u017ce daje nam nadziej\u0119 i odwag\u0119, by stawi\u0107 czo\u0142o najwi\u0119kszym wyzwaniom \u017cycia. Ponadto wnosi w nasz umys\u0142 wewn\u0119trzny spok\u00f3j i u\u015bwiadamia nam sens naszego \u017cycia. Starotestamentowy prorok Jeremiasz wo\u0142a: \u201eIlekro\u0107 pojawia\u0142y si\u0119 twoje s\u0142owa, poch\u0142ania\u0142em je; twoje s\u0142owo by\u0142o mi rozkosz\u0105 i rado\u015bci\u0105 mojego serca, gdy\u017c twoim imieniem jestem nazwany, Panie, Bo\u017ce Zast\u0119p\u00f3w\u201d5<\/sup>. Jak dobry pokarm od\u017cywia nasze cia\u0142o, tak S\u0142owo Bo\u017ce od\u017cywia naszego ducha.<\/p>\n

Ka\u017cdy z nas w g\u0142\u0119bi serca pragnie pozna\u0107 prawd\u0119 o sensie i celu naszej egzystencji. T\u0119 prawd\u0119 objawia Biblia \u2014 nasze pochodzenie, pow\u00f3d istnienia oraz dok\u0105d zmierzamy. M\u00f3wi, \u017ce zostali\u015bmy stworzeni przez mi\u0142uj\u0105cego Boga, kt\u00f3ry si\u0119 o nas troszczy. On nas nigdy nie porzuci. Pragnie, by\u015bmy \u017cyli z Nim wiecznie. B\u00f3g nakazuje nam, aby\u015bmy w doczesnym \u017cyciu, oczekuj\u0105c na przysz\u0142e \u017cycie z Nim na odnowionej ziemi, troszczyli si\u0119 o zdrowie cia\u0142a i umys\u0142u. Tak wi\u0119c dbaj o sw\u00f3j organizm jak o Bo\u017cy dar, przynosz\u0105c w ten spos\u00f3b chwa\u0142\u0119 Stw\u00f3rcy przez spos\u00f3b, w jaki si\u0119 od\u017cywiasz. Przyjdzie dzie\u0144, gdy zasi\u0105dziemy przy Bo\u017cym stole podczas powitalnego przyj\u0119cia w Jego kr\u00f3lestwie.<\/p>\n

Red. Mark A. Finley i Peter N. Landless<\/strong><\/p>\n

1<\/sup> 3 J 1,2. 2<\/sup> Rdz 1,29. 3<\/sup> Rdz 3,18. 4<\/sup> Mt 4,4. 5<\/sup> Jr 15,16.<\/p>\n

[Skr\u00f3t rozdzia\u0142u pod tym samym tytu\u0142em z ksi\u0105\u017cki B\u0105d\u017a zdr\u00f3w<\/em>, Wydawnictwo \u201eZnaki Czasu\u201d, Warszawa 2015]<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Zdrowa, nieobci\u0105\u017cona ryzykiem powa\u017cnych chor\u00f3b dieta to zdaniem dietetyk\u00f3w taka, kt\u00f3rej podstaw\u0105 s\u0105 produkty ro\u015blinne. Wyobra\u017a sobie, \u017ce kupi\u0142e\u015b samoch\u00f3d swoich marze\u0144. Czy przysz\u0142oby ci do g\u0142owy wlewa\u0107 do baku najta\u0144sze paliwo, zaniedbywa\u0107 wymian\u0119 oleju i ignorowa\u0107 zalecane przez producenta … Czytaj dalej →<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[12],"tags":[],"class_list":["post-1449","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-ciekawe-artykuly"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/czytelnia.siegnijpozdrowie.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1449","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/czytelnia.siegnijpozdrowie.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/czytelnia.siegnijpozdrowie.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/czytelnia.siegnijpozdrowie.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/czytelnia.siegnijpozdrowie.org\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=1449"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/czytelnia.siegnijpozdrowie.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1449\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1450,"href":"https:\/\/czytelnia.siegnijpozdrowie.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1449\/revisions\/1450"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/czytelnia.siegnijpozdrowie.org\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=1449"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/czytelnia.siegnijpozdrowie.org\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=1449"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/czytelnia.siegnijpozdrowie.org\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=1449"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}