{"id":889,"date":"2012-01-17T22:03:09","date_gmt":"2012-01-17T21:03:09","guid":{"rendered":"http:\/\/www.siegnijpozdrowie.org\/czytelnia\/?p=889"},"modified":"2012-02-08T11:31:04","modified_gmt":"2012-02-08T10:31:04","slug":"wiesz-co-jesz-lista-dodatkow-do-zywnosci-pochodzenia-zwierzecego","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/czytelnia.siegnijpozdrowie.org\/?p=889","title":{"rendered":"Wiesz co jesz? Lista dodatk\u00f3w do \u017cywno\u015bci pochodzenia zwierz\u0119cego"},"content":{"rendered":"

Tysi\u0105ce produkt\u00f3w na p\u00f3\u0142kach sklepowych ma etykiety, kt\u00f3re trudno rozszyfrowa\u0107. W dodatku wiele z tych E-niespodzianek jest pochodzenia zwierz\u0119cego, czyli ich uzyskanie jest bezpo\u015brednio lub po\u015brednio zwi\u0105zane ze \u015bmierci\u0105 zwierz\u0105t. Ot\u00f3\u017c wydawa\u0142oby si\u0119, \u017ce wystarczy przecie\u017c przeczyta\u0107 list\u0119 sk\u0142adnik\u00f3w na etykiecie. Jednak sprawa nie jest jednak taka prosta. Istnieje wiele substancji pochodzenia zwierz\u0119cego, kt\u00f3re s\u0105 sprytnie maskowane nazwami, nawi\u0105zuj\u0105cymi do skomplikowanych wzor\u00f3w chemicznych. Jak si\u0119 zorientowa\u0107 w\u015br\u00f3d tych wszystkich dodatk\u00f3w do \u017cywno\u015bci: s\u0142odzik\u00f3w, konserwant\u00f3w, witamin, czy barwnik\u00f3w?<\/strong><\/p>\n

Weganie i wegetarianie na zakupach<\/strong><\/p>\n

Wegetarianie nie jedz\u0105 mi\u0119sa i ryb, spo\u017cywaj\u0105 natomiast produkty pochodzenia zwierz\u0119cego, takie jak mleko, sery, jaja. Z kolei weganie dopuszczaj\u0105 jedynie produkty ro\u015blinne. Dlatego niekt\u00f3re produkty, takie jak nabia\u0142, mog\u0105 by\u0107 odpowiednie dla wegetarian, ale ju\u017c nie dla wegan. Na jakie produkty powinni zwraca\u0107 uwag\u0119 veganie i wegetarianie?<\/p>\n

Mleko i produkty mleko-pochodne s\u0105 dodawane do bardzo wielu wyrob\u00f3w spo\u017cywczych. Osoby, kt\u00f3re ze swojej diety wy\u0142\u0105czy\u0142y nabia\u0142 w ka\u017cdej postaci, powinny zwraca\u0107 uwag\u0119 na produkty takie jak jak np.: wyroby piekarskie (chleb, bu\u0142ki, ciasta), zbo\u017cowe mieszanki \u015bniadaniowe, puree ziemniaczane typu instant i zupy w proszku i napoje \u015bniadaniowe instant, margaryna, sosy sa\u0142atkowe, cukierki i inne przek\u0105ski, mieszanki do przygotowania nale\u015bnik\u00f3w, biszkopt\u00f3w i ciast, suplementy \u017cywno\u015bci w proszku. Dlaczego? Bo mog\u0105 one zawiera\u0107 niewielkie ilo\u015bci laktozy czyli cukru mlecznego. Laktoza jest tak\u017ce stosowana jako podstawowy sk\u0142adnik w lekarstwach dost\u0119pnych na recept\u0119 i tych bez recepty. Laktoz\u0119\u00a0 mo\u017cna tak\u017ce spotka\u0107 w preparatach reguluj\u0105cych kwasowo\u015b\u0107 \u017co\u0142\u0105dka czy zapobiegaj\u0105cym wzd\u0119ciom.<\/p>\n

\u017belatyna wieprzowa w jogurcie? Jak najbardziej, znajduje si\u0119 w tak wielu produktach przemys\u0142owych, \u017ce \u017cycie bez niej wydaje si\u0119 niemo\u017cliwe. \u017belatyny nie jedz\u0105 zar\u00f3wno veganie jak i wegetarianie, bo jak wiadomo wytwarza si\u0119 j\u0105 z naturalnego bia\u0142ka zwierz\u0119cego \u2013 kolagenu, kt\u00f3re otrzymywane jest z produkt\u00f3w ubocznych uboju zwierz\u0105t rze\u017anych ( z ko\u015bci, chrz\u0105stek, sk\u00f3ry, kopyt czy pi\u00f3r). Na jakie produkty nale\u017cy zwr\u00f3ci\u0107 uwag\u0119?<\/p>\n

\u017belatyna jest sk\u0142adnikiem galaretek, \u017celek, lod\u00f3w, cukierk\u00f3w i wyrob\u00f3w czekoladowych, ciast, jogurt\u00f3w, preparowanej bitej \u015bmietany, a nawet sok\u00f3w jarzynowych. Jest wykorzystywana tak\u017ce w przemy\u015ble farmaceutycznym do produkcji kapsu\u0142ek, tabletek, a tak\u017ce preparat\u00f3w witaminowych i kosmetycznych. Na szcz\u0119\u015bcie na rynku dost\u0119pne s\u0105 ca\u0142kiem dobre ro\u015blinne substancje \u017celuj\u0105ce i zag\u0119szczacze, kt\u00f3rymi \u017celatyn\u0119 mo\u017cna zast\u0105pi\u0107. Alternatyw\u0105 mo\u017ce by\u0107 agar-agar czyli suszone w niskich temperaturach czerwone algi, naturalna pektyna owocowa lub karagen, kt\u00f3ry wytwarzany jest z irlandzkiego mchu.<\/p>\n

A co z aromatami? W\u015br\u00f3d listy sk\u0142adnik\u00f3w mo\u017cna znale\u017a\u0107 niepozorne okre\u015blenie \u201esmak naturalny\u201d (natural flavor). Ten tajemniczy sk\u0142adnik mo\u017ce wyja\u015bni\u0107, dlaczego przetworzone jedzenie smakuje, tak jak smakuje i dlaczego w og\u00f3le nam smakuje.\u00a0 Mo\u017ce wyja\u015bni\u0107, ale nie musi, bo jak si\u0119 okazuje przemys\u0142 produkuj\u0105cy aromaty owiany\u00a0 jest wielk\u0105 tajemnic\u0105. Najwi\u0119ksze firmy nie ujawniaj\u0105 ani receptur sk\u0142adnik\u00f3w smakowych, ani te\u017c swoich klient\u00f3w. Na przyk\u0142ad typowy sztuczny smak truskawkowy, jak ten, kt\u00f3ry znajduje si\u0119 w napoju \u201estrawberry milk shake\u201d firmy Burger King, zawiera a\u017c 49 smakowo-zapachowych komponent\u00f3w \u2013 informowa\u0142 Polski McSpotlight. Zatem odpowied\u017a jest jasna: nie uda nam si\u0119 dowiedzie\u0107 ani jakie aromaty s\u0105 stosowane w danym produkcie, ani jakiego s\u0105 pochodzenia.<\/p>\n

Niekt\u00f3re sk\u0142adniki zwierz\u0119ce niekoniecznie musz\u0105 znajdowa\u0107 si\u0119 w produkcie ko\u0144cowym. Mog\u0105 by\u0107 wykorzystywane w samym procesie produkcji. Na przyk\u0142ad w\u0119giel kostny, kt\u00f3ry powstaje przez wypalanie zwierz\u0119cych ko\u015bci jest wykorzystywany do wybielanie cukru. Z kolei karuk (klej rybi) uzyskiwany z rybich p\u0119cherzy, stosowany jest jako czynnik klaruj\u0105cy przy produkcji alkoholi \u2013 winiarze cz\u0119sto u\u017cywaj\u0105 karuku do odfiltrowania nasion winogron i sk\u00f3rek owoc\u00f3w.<\/p>\n

Nie tylko dieta, ale i styl \u017cycia<\/strong><\/p>\n

Wegetarianizm czy weganizm to nie tylko dieta, ale i styl \u017cycia. Osoby, kt\u00f3re nie jedz\u0105 mi\u0119sa rezygnuj\u0105 tak\u017ce z kosmetyk\u00f3w, sk\u00f3rzanych ubra\u0144 i but\u00f3w czy przedmiot\u00f3w u\u017cytku codziennego (np. ko\u0142dra z pierzem). W przypadku ubra\u0144 czy kosmetyk\u00f3w znalezienie wega\u0144skich alternatyw jest do\u015b\u0107 \u0142atwe. Problemy pojawiaj\u0105 si\u0119 je\u017celi w gr\u0119 wchodz\u0105 lekarstwa. Praktycznie wszystkie leki, witaminy w postaci kapsu\u0142ek s\u0105 zrobione z \u017celatyny. Trudno te\u017c znale\u017a\u0107 i leki na przezi\u0119bienie, kt\u00f3re nie by\u0142yby testowane na zwierz\u0119tach. A wiadomo, \u017ce czasem czosnek czy syrop cebulowy mog\u0105 okaza\u0107 si\u0119 niewystarczaj\u0105ce.<\/p>\n

Na pomoc wegetarianom i weganom przysz\u0142a fundacji Viva!, kt\u00f3ra b\u0119dzie oznacza\u0107 swoim specjalnym logo produkty przeznaczone dla wegan i wegetarian. \u2013 Chcemy mie\u0107 pewno\u015b\u0107, \u017ce na przyk\u0142ad w tym czasie producent nie zmieni\u0142 sposobu wytwarzania artyku\u0142\u00f3w i nie wprowadzi\u0142 sk\u0142adnik\u00f3w pochodz\u0105cych od zwierz\u0105t \u2013 t\u0142umaczy Magdalena Buszko z Fundacji Mi\u0119dzynarodowy Ruch na Rzecz Zwierz\u0105t \u2013 Viva! Jak na razie znaczek Fundacji Viva!\u00a0\u00a0 otrzyma\u0142y propdukty firm: Habio, linia kosmetyk\u00f3w Marks and Spencer, galaretki w czekoladzie firmy Wawel SA, Bio Planet, Vivalife, Organique, Myorganic.<\/p>\n

Nie ufaj producentom!<\/strong><\/p>\n

Jak nie da\u0107 si\u0119 zwie\u015b\u0107? Jak nie pogubi\u0107 si\u0119 w g\u0105szczu etykiet? Po pierwsze i najwa\u017cniejsze nie nale\u017cy w 100 procentach ufa\u0107 producentom. Po drugie najlepiej kupowa\u0107 produkty najmniej przetworzone \u2013 bo im kr\u00f3tsza lista sk\u0142adnik\u00f3w na opakowaniu tym \u0142atwiej si\u0119 po\u0142apa\u0107 w oznaczeniach. Po trzecie \u2013 nie popadajmy w paranoj\u0119. Jednak ograniczone zaufanie i ostro\u017cno\u015b\u0107 przy wyborze produkt\u00f3w jest jak najbardziej wskazane.<\/p>\n

By u\u0142atwi\u0107 wyb\u00f3r wege-konsumentom przedstawiamy wykaz substancji pochodzenia zwierz\u0119cego, kt\u00f3re mog\u0105 znajdowa\u0107 si\u0119 w niekt\u00f3rych produktach. Bardziej szczeg\u00f3\u0142ow\u0105 list\u0119 mo\u017cna znale\u017a\u0107 na stronach internetowych: PETA, Vege.pl, czy Vegansociety.com<\/p>\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n
Sk\u0142adnik<\/td>\nZ czego si\u0119 otrzymuje<\/td>\nGdzie mo\u017cna znale\u017a\u0107<\/td>\n<\/tr>\n
Albumina<\/td>\nOtrzymywana z bia\u0142ka jajek lub mleka<\/td>\nDodawana do potraw, wypiek\u00f3w cukierniczych, jako czynnik wi\u0105\u017c\u0105cy<\/td>\n<\/tr>\n
Gliceryna zwierz\u0119ca (glikorol) (E422)<\/td>\n\u015arodek utrzymuj\u0105cy wilgotno\u015b\u0107, otrzymywany ze zwierz\u0119cego t\u0142uszczu<\/td>\nWykorzystywana
\nw przemy\u015ble farmaceutycznym, spo\u017cywczym, kosmetycznym i sk\u00f3rzanym<\/td>\n<\/tr>\n
Karmin\/kwas karminowy\/koszenila (E120)<\/td>\nCzerwony barwnik otrzymywany z pancerzyk\u00f3w samicy owada Coccus cacti<\/td>\nDo barwienia preparat\u00f3w leczniczych i produkt\u00f3w \u017cywieniowych<\/td>\n<\/tr>\n
Karuk (klej rybi)<\/td>\nOtrzymywany z wysuszonych p\u0119cherzy rybnych<\/td>\n\u015brodek klaruj\u0105cy w produkcji alkoholu i octu fermentuj\u0105cego. Obecnie rzadko stosowany<\/td>\n<\/tr>\n
Kazeina<\/td>\ng\u0142\u00f3wne bia\u0142ko z mleka ssak\u00f3w<\/td>\nDo produkcji ser\u00f3w i kleju kazeinowego<\/td>\n<\/tr>\n
Kolagen zwierz\u0119cy (obecnie zast\u0119powany przez kolagen rybi)<\/td>\nSk\u0142adnik tkanki \u0142\u0105cznej<\/td>\nSk\u0142adnik kosmetyk\u00f3w<\/td>\n<\/tr>\n
Kwas mirystynowy<\/td>\nNasycony kwas t\u0142uszczowy, otrzymywany z t\u0142uszcz\u00f3w zwierz\u0119cych i ro\u015blinnych<\/td>\nW produkcji s\u0142odyczy (czekolady, lod\u00f3w, cukierk\u00f3w i ciast), w produkcji kosmetyk\u00f3w (kremy, szampony)<\/td>\n<\/tr>\n
Kwas mlekowy (E270)<\/td>\nOtrzymywany w drodze fermentacji cukru mlecznego<\/td>\nJako \u015brodek konserwuj\u0105cy w produkcji wyrob\u00f3w cukierniczych, napoj\u00f3w gazowanych, marynat i sos\u00f3w. Znajduje zastosowanie w przemy\u015ble garbarskim i tekstylnym<\/td>\n<\/tr>\n
Kwas Stearynowy (E570) (stear- \u0142\u00f3j, t\u0142uszcz)<\/td>\nOtrzymywany z t\u0142uszcz\u00f3w zwierz\u0119cych<\/td>\nW produkcji kosmetyk\u00f3w, w tym myde\u0142, balsam\u00f3w i krem\u00f3w, do wytwarzania \u015bwieczek i kredek, a tak\u017ce do produkcji gumy do \u017cucia<\/td>\n<\/tr>\n
Laktoza<\/td>\nCukier mleczny otrzymywany z mleka ssak\u00f3w<\/td>\n\u015arodek s\u0142odz\u0105cy w produkcji pieczywa, wyrob\u00f3w cukierniczych, wype\u0142niacz tabletek<\/td>\n<\/tr>\n
Lanolina (t\u0142uszczopot owczy)<\/td>\nWosk zwierz\u0119cy otrzymywany podczas czyszczenia we\u0142ny owczej<\/td>\nJako \u015brodek zmi\u0119kczaj\u0105cy w produkcji gumy do \u017cucia, kosmetyk\u00f3w – ma\u015bci i krem\u00f3w<\/td>\n<\/tr>\n
L-cysteina (E920)<\/td>\nOtrzymywana z w\u0142osia zwierz\u0119cego lub z kaczego pierza<\/td>\nPrzy produkcji bia\u0142ej m\u0105ki – poprawia jej jako\u015b\u0107, tak\u017ce dodawana do chleba<\/td>\n<\/tr>\n
Luteina<\/td>\nWyst\u0119puje w \u017c\u00f3\u0142tku jaja kurzego oraz w zwierz\u0119cych kom\u00f3rkach t\u0142uszczowych<\/td>\nJako barwnik w produkcji \u017cywno\u015bci<\/td>\n<\/tr>\n
Mleczko pszczele<\/td>\nWydzielina \u015blinianek pszcz\u00f3\u0142 robotnic<\/td>\nDodatek do \u017cywno\u015bci, w produkcji kosmetyk\u00f3w<\/td>\n<\/tr>\n
Pankreatyna<\/td>\nSuchy wyci\u0105g z trzustki<\/td>\nDo produkcji lek\u00f3w na problemy trawienne, biegunk\u0119 i na przewlek\u0142e zapalenie trzustki<\/td>\n<\/tr>\n
Pepsyna<\/td>\nEnzym z \u017co\u0142\u0105dka \u015bwi\u0144<\/td>\nStosowana do produkcji ser\u00f3w i niekt\u00f3rych lek\u00f3w<\/td>\n<\/tr>\n
Podpuszczka (rennina)<\/td>\nEnzym trawienny, kt\u00f3ry produkowany jest przez \u015bluz\u00f3wk\u0119 ciel\u0119cego \u017co\u0142\u0105dka<\/td>\nJako czynnik koaguluj\u0105cy w produkcji sera i deser\u00f3w mlecznych<\/td>\n<\/tr>\n
Serwatka<\/td>\nOtrzymywana z mleka po usuni\u0119ciu kazeiny i wi\u0119kszo\u015bci t\u0142uszcz\u00f3w<\/td>\nDo produkcji sera i wyrob\u00f3w cukierniczych (margaryny, herbatnik\u00f3w, chrupek)<\/td>\n<\/tr>\n
Szelak (E904)<\/td>\nCzerwona \u017cywica pozyskiwana z owad\u00f3w \u017cyj\u0105cych w Indiach i Tajlandii – czerwc\u00f3w<\/td>\nBarwnik do produkcji farb, tkanin, wykorzystywany do glazurowania owoc\u00f3w<\/td>\n<\/tr>\n
T\u0142uszcz cukierniczy<\/td>\nt\u0142uszcze zwierz\u0119ce (mas\u0142o, \u0142\u00f3j, smalec)<\/td>\nDo wyrob\u00f3w cukierniczych – ciastka, krakers\u00f3w, p\u0105czk\u00f3w, gotowych ciast<\/td>\n<\/tr>\n
W\u0119giel kostny<\/td>\nUzyskiwany przez beztlenowe wypalanie ko\u015bci<\/td>\nW rafinacji cukru, do filtrowania alkoholu, sok\u00f3w owocowych, napoi bezalkoholowych<\/td>\n<\/tr>\n
Wosk pszczeli (E901)<\/td>\nSubstancja wydzielana przez pszczo\u0142y, kt\u00f3ra s\u0142u\u017cy im do budowania plastr\u00f3w w ulu<\/td>\nDo produkcji wyrob\u00f3w cukierniczych, gum do \u017cucia, napoi<\/td>\n<\/tr>\n
\u017belatyna wieprzowa
\n( E441)<\/td>\n		Bia\u0142ko z ko\u015bci, chrz\u0105stek, \u015bci\u0119gien i sk\u00f3ry zwierz\u0105t<\/td>\nJako \u015brodek \u017celuj\u0105cy do produkcji s\u0142odyczy, galaretek, jogurt\u00f3w (szczeg\u00f3lnie w wersji light) i do produkcji lek\u00f3w<\/td>\n<\/tr>\n<\/tbody>\n<\/table>\n

Ekologia.pl (Joanna Szubierajska)<\/p>\n

\u0179r\u00f3d\u0142a:
\nhttp:\/\/digestive.niddk.nih.gov\/ddiseases\/pubs\/lactoseintolerance\/index.aspx
\nhttp:\/\/www.veganwolf.com\/a nimal_ingredients.htm
\nhttp:\/\/www.happycow.net\/health-animal-ingredients.html
\nhttp:\/\/www.vegansociety.com\/lifestyle\/animal-substances.aspx<\/p>\n

Animal ingredients in Vegetarian Foods<\/a><\/p><\/blockquote>\n